على اكبر دهخدا

1218

امثال و حكم ( فارسى )

رجوع به : از مرگ خود چاره . . . ، شود . كشاورز و آهنگر و پاىباف چو بيكار باشند سرشان بكاف . فردوسى . اين بيت بنام ابو شكور نيز مضبوط است . رجوع به : از تو حركت . . . ، شود . كشت از ميان بسك به آيد ببوستان . شعرت در اين ديار خشن خوشتر است از آنك . . . ) خاقانى . بسك اكليل الملك است و گويند زمينى كه بسك‌زار باشد حاصل زراعت در آن نيكو آيد . كشته از بس كه فزون است كفن نتوان كرد . . . فكر خورشيد قيامت كن و عريانى چند ؟ ) نظيرى . نظير : اگر مهمان يكى باشد صاحبخانه گاو ميكشد . كشته بشير مىزند . كشته به آنكه سركشد ز وفا كشتم آن شوخ را به تيغ جفا . . . ) مكتبى . كشته دانى كه دوا نپذيرد ور نگويم ز غمت كشته شوم . . . ) عطار . كشتى به خشك راندن . دلم وصال تو مىجست و عقل مىگفتش * بخيره كشتى بر خشك تا بكى رانى . ابن يمين سالها كشتى به خشكى رانده‌ام در بحر عشق * نيست امكان برون رفتن ز گردابم هنوز . ابن يمين . اى مفتى شرايع احسان روا بود * كابن يمين كه بهر تو ببريد از وطن . كشتى به خشك راند و خدام آن جناب * غرق بحار جود تو يكسر ز مرد و زن . ابن يمين . در گردن خود طوقش ار ندارى * بر خشك بخيره مران سمارى . ناصر خسرو . دو مه شغل راندم چو كشتى به خشكى * همه سال ماندم به دريا چو لنگر . عميد عطا . به خشكى درون ناو رانم همى * كه اين نامه بر چون تو خوانم همى . عدو گرچه ياجوج هم خيره كاو * به خشكى درون رانده بر خيره ناو . مرحوم اديب . بسى كشتى جان راندى تو بر خشك * تو كشتى ران ز خشك و تر مينديش . عطار . روز و شب بر خشك كشتى رانده‌ام * گرچه دايم غرق طوفان مىزيم . عطار . كشتى بر خشك نتوان راند تمثل : بهر باد خرمن نشايد فشاند * نه كشتى توان نيز بر خشك راند . اسدى . ترجو النجاة و لم تسلك بمسلكها * ان السفينته لا تجرى على اليبس . و رجوع به كشتى به خشك راندن ، شود . كشتى بىيم روانه كى شود خاك بىبادى به بالا كى رود . . . ) مولوى .